In de Krimpenerwaard kun je de veldleeuwerik nog op een paar plekken horen. (Foto’s Rob Zweers (l), Adri de Groot)
In de Krimpenerwaard kun je de veldleeuwerik nog op een paar plekken horen. (Foto’s Rob Zweers (l), Adri de Groot) (Foto: )

Natuur in de Krimpenerwaard: 'Zang herinnert me aan wat ooit was'

Krimpenerwaard - Mijn favoriete weidevogel is niet de grutto, niet de kievit, niet de tureluur. Het is de veldleeuwerik. Zijn zang herinnert me aan wat ooit was, en weer kan zijn.

Door Jaap Graveland

'Aloutte, gentille aloutette, je te plumerai la tete, je te plumerai la tete'. We zongen dit liedje vaak op de lagere school. Een heel vrolijk liedje. Pas jaren later leerde ik wat het betekende: leeuwerik, aardige leeuwerik, ik pluk je kop, ik pluk je kop. Het liedje heeft meerdere coupletten, en in elk couplet wordt weer een ander deel van de arme vogel geplukt. De leeuwerik werd veel gegeten. Toen kon dat nog, de leeuwerik kwam veel voor. Dat is nu wel anders. De veldleeuwerik is in Nederland met 95% afgenomen. De belangrijkste oorzaak is het verdwijnen van kruiden en daarmee zaden en insecten in het landelijk gebied. De nauwverwante kuifleeuwerik, vroeger een gewone verschijning in steden en dorpen, verging het nog slechter: die is een paar jaar geleden in Nederland uitgestorven.

De zang van de leeuwerik roept bij mij mooie herinneringen op aan vakanties op de boerderij van m'n oom in Stein. De Noordwaard kun je een indruk krijgen van de weelde van vroeger. Daar zijn door rivierverruiming laaggelegen graslanden ontstaan, die weinig worden bemest en waar geen bestrijdingsmiddelen mogen worden gebruikt. In een paar jaar ontstond hier het kruidenrijke grasland dat vroeger zo gewoon was en waar de veldleeuwerik van afhankelijk is. Gelukkig zijn er steeds meer boeren die zich inspannen om de kruidenrijkdom in hun weilanden te vergroten. Op 4 mei kun je dit zelf beleven op de Boer en Natuurdag van de Weidehof, de vereniging voor agrarisch natuur- en landschapsbeheer. Met een weidevogelsafari, een demonstratie van de drone waarmee nesten worden gezocht, etc. Zie www.weidehofkrimpenerwaard.nl/actueel. Ons slechte collectieve geheugen is misschien wel de belangrijkste bedreiging voor onze natuur: wat je niet weet, mis je niet en bescherm je dus niet. Laten we de veldleeuwerik nooit vergeten. Koop zuivel van boeren die rekening houden met natuur.

Jaap Graveland van de Natuur- en Vogelwerkgroep Krimpenerwaard (NVWK) schrijft regelmatig een artikel voor de IJssel- en Lekstreek. Wil je meer weten? Kijk dan op de website www.nvwk.nl of op facebook.com/denvwk. Houd de agenda in de gaten voor activiteiten, ook niet-leden zijn welkom. Wil je lid worden, ga dan naar https://www.nvwk.nl/de-vereniging/lid-worden. Reacties kun je mailen naar column@nvwk.nl

Meer berichten